Bảng phiên âm tiếng Anh IPA – Cách phát âm chuẩn quốc tế

Bảng phiên âm tiếng Anh IPA - Cách phát âm chuẩn quốc tế

Bảng phiên âm tiếng anh IPA là viết tắt của “International Phonetic Alphabet”, tên gọi của bảng ký hiệu ngữ âm quốc tế mà tất cả các bạn nhất định phải nắm vững khi bắt đầu học tiếng Anh.

Bảng chữ cái tiếng Anh với phiên âm đầy đủ sẽ giúp bạn học tiếng Anh nhanh và chính xác hơn. Nhưng để hiểu được những ký tự lạ lẫm trong phiên âm tiếng Anh không phải là điều dễ dàng. Bài viết hôm nay sẽ giúp bạn hiểu rõ hơn về bảng phiên âm tiếng Anh IPA – cách phát âm chuẩn quốc tế.

1. Bảng phiên âm tiếng Anh IPA đầy đủ

Không giống mặt chữ cái, bảng phiên âm là những ký tự Latin mà bạn sẽ thấy khá là lạ lẫm. Cả thảy có 44 âm tiếng Anh cơ bản mà chúng tôi sẽ hướng dẫn sử dụng bảng phiên âm và cách phát âm đúng theo chuẩn quốc tế cho bạn ngay dưới đây.

Trong từ điển, phiên âm sẽ được đặt trong ô ngoặc bên cạnh từ vựng. Bạn dựa theo những từ này để phát âm chính xác từ đó.

Bảng phiên âm tiếng Anh quốc tế IPA có 44 âm trong đó có 20 nguyên âm (vowel sounds) và 24 phụ âm (consonant sounds).

Dưới đây là bảng phiên âm tiếng Anh đầy đủ để các bạn tham khảo:

 Bảng phiên âm tiếng Anh
Bảng phiên âm tiếng Anh

Ký hiệu:

  • Vowels – Nguyên âm
  • Consonants: Phụ âm
  • Monophthongs: Nguyên âm ngắn
  • Diphthongs: Nguyên âm dài

Ví dụ: Ta có hai cặp từ này:

  • Desert /di’zə:t/ (v) = bỏ, bỏ mặc, đào ngũ
  • Desert /’dezət/ (n) = sa mạc

Nó còn có thể đọc là /ˈdez•ərt/ – chỉ khu đất rộng rãi, ít mưa, khô nữa.

-> Cặp từ này giống nhau về cách viết nhưng phát âm và nghĩa của từ khác nhau.

Hay ví dụ khác:

  • Cite /sait/ (v) = trích dẫn
  • Site /sait/ (n) = địa điểm, khu đất ( để xây dựng).
  •  Sight /sait/ (n) = khe ngắm, tầm ngắm; quang cảnh, cảnh tượng; (v) = quan sát, nhìn thấy

-> Ba từ này thì phát âm đều giống nhau nhưng cách viết và nghĩa của từ khác nhau.

Đây là những trường hợp tiêu biểu mà bạn có thể thấy rõ sự khác biệt của mặt chữ – phát âm – nghĩa của từ.

2. Cách phát âm chuẩn quốc tế theo bảng phiên âm tiếng Anh IPA

Phân chia bảng nguyên âm tiếng Anh 44 âm sẽ có 20 nguyên âm và 24 phụ âm.

2.1. Cách đọc nguyên âm Tiếng Anh

Chúng ta có tất cả 20 nguyên âm: /ɪ/; /i:/; /ʊ /; /u:/; /e /; /ə /; /ɜ:/; /ɒ /; /ɔ:/; /æ/; /ʌ /; /ɑ:/; /ɪə/; /ʊə/; /eə/; /eɪ/; /ɔɪ/; /aɪ/; /əʊ/; /aʊ/.

ÂmCách đọcVí dụ
/ɪ /đọc i như trong tiếng ViệtVí dụ: kit /kɪt/, bid bɪd/
/e /đọc e như trong tiếng ViệtVí dụ: dress /dres/, test /test/
/æ /e (kéo dài, âm hơi pha A)Ví dụ: bad /bæd/, have /hæv/
/ɒ /đọc o như trong tiếng ViệtVí dụ: lot /lɒt/, hot /hɒt/
/ʌ /đọc như chữ ă trong tiếng ViệtVí dụ: love /lʌv/, bus /bʌs/
/ʊ /đọc như u (tròn môi – kéo dài) trong tiếng ViệtVí dụ: good /ɡʊd/, put /pʊt/
/iː/đọc i (kéo dài) như trong tiếng ViệtVí dụ: key /kiː/,  please /pliːz/
/eɪ/đọc như vần ây trong tiếng ViệtVí dụ: make /meɪk/ hate /heɪt/
/aɪ/đọc như âm ai trong tiếng ViệtVí dụ: high /haɪ/, try /traɪ/
/ɔɪ/đọc như âm oi trong tiếng ViệtVí dụ: choice /tʃɔɪs/, boy /bɔɪ/
/uː/đọc như u (kéo dài) trong tiếng ViệtVí dụ: blue/bluː/, two /tuː/  
/əʊ/đọc như âm âu trong tiếng ViệtVí dụ: show /ʃəʊ/, no /noʊ/
/aʊ/đọc như âm ao trong tiếng ViệtVí dụ: mouth/maʊθ/, now /naʊ/
/ɪə/đọc như âm ia trong tiếng ViệtVí dụ:  near /nɪə(r)/, here /hɪər/
/eə/đọc như âm ue trong tiếng ViệtVí dụ  square /skweə(r)/, fair /feər/
/ɑː/đọc như a (kéo dài) trong tiếng ViệtVí dụ:  star /stɑːr/, car /kɑːr/
/ɔː/đọc như âm o trong tiếng ViệtVí dụ:  thought /θɔːt/, law /lɔː/
/ʊə/đọc như âm ua trong tiếng ViệtVí dụ:  poor /pʊə(r), jury /ˈdʒʊə.ri/
/ɜː/đọc như ơ (kéo dài) trong tiếng ViệtVí dụ:  nurse /nɜːs/, sir /sɜːr/
/i /đọc như âm i trong tiếng ViệtVí dụ: happy/’hæpi/, we /wiː/
/ə /đọc như ơ trong tiếng ViệtVí dụ: about /ə’baʊt/, butter /ˈbʌt.ər/
/u /đọc như u trong tiếng ViệtVí dụ:  flu /fluː/ coop /kuːp/
/ʌl/đọc như âm âu trong tiếng ViệtVí dụ: result /ri’zʌlt/ culture /ˈkʌl.tʃər/

Lưu ý:

  • Khi phát âm các nguyên âm tiếng Anh này, dây thanh quản rung.
  • Từ âm /ɪə / – /aʊ/: Phải phát âm đủ cả 2 thành tố của âm, chuyển âm từ trái sang phải, âm đứng trước phát âm dài hơn âm đứng sau một chút.
  • Các nguyên âm không cần sử dụng răng nhiều => không cần chú ý đến vị trí đặt răng.

2.2. Cách đọc phụ âm Tiếng Anh

Chúng ta có 24 phụ âm: / p /; / b /; / t /; /d /; /t∫/; /dʒ/; /k /; / g /; / f /; / v /; / ð /; / θ /; / s /; / z /; /∫ /; / ʒ /; /m/; /n/; / η /; / l /; /r /; /w/; / j /

ÂmCách đọcVí dụ
/p /đọc như chữ p của tiếng ViệtVí dụ: pen /pen/, copy /ˈkɒp.i/
/b /đọc như chữ b của tiếng ViệtVí dụ: book /bʊk/, back /bæk/
/t /đọc như chữ t của tiếng ViệtVí dụ: tea /tiː/, set /set/
/d /đọc như chữ d của tiếng ViệtVí dụ: date /deɪt/, old /əʊld/
/k /đọc như chữ c của tiếng ViệtVí dụ: keep /kiːp/, school /sku:l/
/g /đọc như chữ g của tiếng ViệtVí dụ: get /ɡet/, go /ɡəʊ/
/ʧ /đọc như chữ ch của tiếng ViệtVí dụ: church /ʧɜːʧ/, match /mætʃ/
/ʤ /phát thành âm jơ (uốn lưỡi)Ví dụ: judge /dʒʌdʒ/, age /eiʤ/, soldier /ˈsəʊl.dʒər/
/f /đọc như chữ f của tiếng ViệtVí dụ: fat /fæt/, rough/rʌf/
/v /đọc như chữ v của tiếng ViệtVí dụ: van /væn/, heavy /ˈhev.i/
/θ /đọc như chữ th của tiếng ViệtVí dụ: thing /θɪn/, author /ˈɔː.θər/  
/ð /đọc như chữ d của tiếng ViệtVí dụ: that /ðæt/, smooth /smuːð/
/s /đọc như chữ s của tiếng ViệtVí dụ: son /sʌn/, cease, sister
/z /đọc như chữ zờ của tiếng ViệtVí dụ: zoo /zuː/, roses /rəʊz/
/ʃ /đọc như s (uốn lưỡi) của tiếng ViệtVí dụ: ship /ʃɪp/, sure /ʃɔː(r)/
/ʒ /đọc như d (uốn lưỡi để bật âm) của tiếng ViệtVí dụ: pleasure /’pleʒə(r), vision /ˈvɪʒ.ən/
/h /đọc như h của tiếng ViệtVí dụ: hot /hɒt/, whole /həʊl/
/m /đọc như m của tiếng ViệtVí dụ:  more /mɔːr/, mine /maɪn/
/n /đọc như n của tiếng ViệtVí dụ: nine /naɪn/, sun /sʌn/
/ŋ /Vai trò như vần ng của tiếng Việt (chỉ đứng cuối từ)Ví dụ: ring /riŋ/, long /lɒŋ/
/l /đọc như chữ L của tiếng ViệtVí dụ: live /lɪv/, like /laɪk/  
/r /đọc như chữ r của tiếng ViệtVí dụ: rich /rɪtʃ/, rose /rəʊz/
/j /đọc như chữ z (nhấn mạnh) – hoặc kết hợpvới chữ u → ju – đọc iuVí dụ: yet /jes/, use /ju:z/
/w /đọc như chữ g trong tiếng Việt, one /wʌn/, queen /kwiːn/

Lưu ý:

Đối với môi:

  • Chu môi: /∫/, /ʒ/, /dʒ/, /t∫/
  • Môi mở vừa phải (âm khó): / ɪ /, / ʊ /, / æ /
  • Môi tròn thay đổi: /u:/, / əʊ /
  • Lưỡi răng: /f/, /v/

Đối với lưỡi:

  • Cong đầu lưỡi chạm nướu: / t /, / d /, / t∫ /, / dʒ /, / η /, / l /.
  • Cong đầu lưỡi chạm ngạc cứng: / ɜ: /, / r /.
  • Nâng cuống lưỡi: / ɔ: /, / ɑ: /, / u: /, / ʊ /, / k /, / g /, / η /
  • Răng lưỡi: /ð/, /θ/.

Đối với dây thanh:

  • Rung (hữu thanh): các nguyên âm, /b/, /d/, /g/, /v/, /z/, /m/, /n/, /w/, /j/, /dʒ/, /ð/, /ʒ/
  • Không rung (vô thanh): /p/, /t/, /k/, /f/, /s/, /h/, /∫/, /θ/, /t∫/

3. Lưu ý về phát âm trong tiếng Anh

Phát âm trong tiếng Anh đóng vai trò khá quan trọng trong kỹ năng Speaking vì nó sẽ giúp bạn truyền tải thông tin chính xác đến người nghe. Nhưng ngoài ra, còn những yếu tố khác như là trọng âm từ, trọng âm câu và ngữ điệu.

3.1. Phát âm chuẩn từng âm

Đây là yếu tố cần thiết nhất trong kỹ năng Speaking. Để luyện phát âm chuẩn từ âm, bạn nên dành một thời gian nhất định để luyện tập nhuần nhuyễn các âm theo bảng phiên âm IPA, đồng thời tự ghi âm để theo dõi tiến độ của bản thân mình.

3.2. Trọng âm từ

Là yếu tố đủ trong việc phát âm chuẩn. Từng từ có trọng âm riêng (từ có 2 âm tiết trở lên), vì vậy khi tra từ điển, bạn nên tìm hiểu không những cách phát âm một từ mà còn xem trọng âm của từ đó rơi vào đâu. Ngoài ra cũng có một số quy tắc cơ bản (từ 2 âm tiết, danh từtính từ, từ 3 âm tiết trở lên,…) mà bạn cũng cần tìm hiểu kỹ. 

3.3. Trọng âm trong câu

Trong một câu, bạn cần đánh trọng âm vào những từ quan trọng để tạo nên ngữ điệu cho câu, tránh nhàm chán cho người nghe. Thông thường, trong mỗi câu trọng âm sẽ được đánh vào những từ chứa thông tin quan trọng trong câu, thường là động từ, tính từ, trạng từ, từ để hỏi.

3.4. Ngữ điệu

Để có được ngữ điệu hay vừa dễ cũng vừa khó. Dễ bởi bạn cần nghe và quan sát người bản ngữ nói chuyện thật nhiều và bắt chước họ. Bạn nên thực hành những đoạn hội thoại ngắn rồi phát triển thành những đoạn dài hơn. Khó vì việc luyện tập này phải diễn ra thường xuyên và trong một khoảng thời gian dài. Vì khi tiếp xúc với tiếng Anh đủ lâu, nó mới thực sự có tác động đến bạn. 

Ngoài ra, việc ngắt nghỉ trong giao tiếp cũng là một bí kíp giúp bạn nói tiếng Anh chuẩn như người bản địa. Bạn không thể nói một mạch từ đầu đến cuối mà hãy ngắt theo từng ý chính với nhịp điệu vừa phải. 

4. Các nguồn luyện phát âm

4.1. BBC Learning English

BBC Learning English
BBC Learning English

Link:  http://www.bbc.co.uk/learningenglish/english/

Đây là một trong những trang web hướng dẫn phát âm Anh-Anh trong ngữ cảnh thực tế, nhờ vậy giúp người học tiếp cận cách phát âm theo một hướng khác. Trong thực tế khi trò chuyện, có thể người bản địa nói với tốc độ nhanh và ngữ điệu tự nhiên hơn nên sẽ thay đổi phát âm của một số từ. Thông qua các video workshop ngắn, người học không những phát âm đúng hơn mà còn tự nhiên hơn.

4.2. Learn English with SOZO EXCHANGE

Learn English with SOZO EXCHANGE
Learn English with SOZO EXCHANGE

Link: http://sozoexchange.com/

Được xem là một trang web thần thánh để luyện phát âm giọng Anh – Mỹ cho các bạn mới bắt đầu. Người đọc sẽ được hướng dẫn mở khẩu hình cho chuẩn, âm phát ra từ đâu (mũi, kẽ răng…) và còn được so sánh giữa các âm giống nhau.

4.3. TED Talks

TED Talks
TED Talks

Link: https://www.ted.com/talks

Một cách hiệu quả khác để luyện phát âm là luyện nghe. Vì khi người học nghe thì mới dêc dàng phát âm lại được, ngược lại, phát âm đúng mới có thể luyện nghe tiến bộ. Thông qua các bài hùng biện tại website, không những người học được nghe và lặp lại theo cho giống phát âm và ngữ điệu người bản xứ mà còn có thêm rất nhiều kiến thức xã hội, khoa học cũng như chính trị.

4.4. Ứng dụng điện thoại Elsa

Ứng dụng này được xem là ví dụ của trí thông minh nhân tạo (AI). Elsa rất bổ ích thông qua vô số các bài tập phát âm từng từ và chấm điểm (chuẩn bao nhiêu phần trăm) đồng thời nhắc nhở người học chưa phát âm chuẩn chỗ nào. Sau khi trả lời hết một số quiz nhất định, cấp độ của bạn sẽ được nâng lên và sẽ có những từ khó phát âm hơn.

4.5. Sách

Bạn có thể tham khảo hai tựa sách sau sẽ khá bổ ích khi bạn tự luyện tập phát âm:

  • American Accent Training: Sách này có kèm audio để nghe và luyện tập phát âm theo giọng Anh – Mỹ. Sách phù hợp cho những bạn có trình độ từ Intermediate trở lên.
  • Pronunciation Pairs: Sách phù hợp cho các bạn ở trình độ Pre-Intermediate – Intermediate. Sách có khá nhiều bài tập để phân biệt các âm tương tự nhau.

Để giao tiếp tốt tiếng Anh, chúng ta sẽ cần cả 1 lộ trình cụ thể. Tuy nhiên, những yếu tố cơ bản nhất lại quyết định độ dài của lộ trình đó. Và chúng tôi hy vọng, sau bài học về bảng phiên âm tiếng Anh IPA – cách phát âm chuẩn quốc tế ngày hôm nay, các bạn đã có thể tự tin đọc và nói các từ/cụm từ trong tiếng Anh 1 cách chuẩn Tây. Chúc các bạn luôn học tốt!

Hãy chia sẻ bài viết này nếu bạn thấy hữu ích nhé!

UNI Academy

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *